Work & Employment – Bài 9: Business, management and entrepreneurship

doanh nhân khởi nghiệp, người lập doanh nghiệp

someone who starts their own business and takes financial risks in the hope of making a profit

• A growing number of young entrepreneurs are setting up online businesses.Ngày càng nhiều doanh nhân trẻ lập doanh nghiệp trực tuyến.

Họ từ:

entrepreneurial (tính từ), entrepreneurship (danh từ)

Dạng từ:

entrepreneurs

Nhấn âm cuối: en-tre-pre-NEUR.

có tố chất / tinh thần kinh doanh, khởi nghiệp

having the qualities needed to start new businesses, such as creativity and a willingness to take risks

• Schools could do more to encourage an entrepreneurial mindset in young people.Nhà trường có thể làm nhiều hơn để khơi dậy tư duy khởi nghiệp ở người trẻ.

tinh thần / hoạt động khởi nghiệp kinh doanh

the activity of starting and running new businesses

• The government offers tax breaks to promote entrepreneurship among women.Chính phủ giảm thuế để khuyến khích phụ nữ khởi nghiệp.

giám đốc, cán bộ quản lý cấp cao (trong công ty)

a senior manager in a company who makes important decisions

• Top executives at large firms can earn hundreds of times more than ordinary workers.Lãnh đạo cấp cao ở các công ty lớn có thể kiếm gấp hàng trăm lần người lao động bình thường.

Họ từ:

executive (tính từ), execute (động từ)

Dạng từ:

executives

Anh-Anh: chief executive (CEO). executive cũng dùng cho chức danh văn phòng như sales executive.

thành lập, mở (doanh nghiệp, tổ chức)

to start a business or organisation

• After ten years in the hotel industry, she decided to set up her own travel agency.Sau mười năm làm khách sạn, cô ấy quyết định mở công ty du lịch riêng.

Đồng nghĩa:

establish, start

Dạng từ:

sets up, setting up

Quá khứ và quá khứ phân từ: set up. Danh từ setup / set-up = cách bố trí.

người kinh doanh cá thể (một mình làm chủ, tự chịu trách nhiệm)

a person who owns and runs a business alone and is personally responsible for its debts

• Many plumbers and hairdressers in the UK work as sole traders.Ở Anh, nhiều thợ sửa ống nước và thợ làm tóc kinh doanh cá thể.

Dạng từ:

sole traders

Thuật ngữ Anh-Anh; Anh-Mỹ: sole proprietor.

dự án kinh doanh (có rủi ro), liên doanh

a new business activity that involves some risk

• His first business venture failed, but he learned valuable lessons from it.Thương vụ kinh doanh đầu tiên của anh ấy thất bại, nhưng anh rút ra được bài học quý.

Dạng từ:

ventures

kế hoạch kinh doanh

a document that describes a company's goals and how it intends to reach them, often shown to lenders

• Banks will not lend you money unless you have a clear business plan.Ngân hàng sẽ không cho vay nếu bạn không có kế hoạch kinh doanh rõ ràng.

Dạng từ:

business plans

khách hàng (của dịch vụ chuyên môn)

a person or organisation that pays a professional or a company for services or advice

• Part of my job is meeting clients and explaining our services to them.Một phần công việc của tôi là gặp khách hàng và giới thiệu dịch vụ của công ty.

Dạng từ:

clients

client: khách của dịch vụ (luật sư, công ty quảng cáo…); customer: người mua hàng ở cửa hàng.

chỉ tiêu, mục tiêu (cần đạt)

a level or result that a person or team is expected to achieve

• Sales staff who meet their monthly target receive a bonus.Nhân viên bán hàng đạt chỉ tiêu tháng được thưởng.

Dạng từ:

targets

sự quản lý; ban quản lý

the control and organisation of a business, or the group of people who do this

• Poor management is one of the main reasons why good employees leave.Quản lý kém là một trong những lý do chính khiến nhân viên giỏi ra đi.

Họ từ:

manage (động từ), manager (danh từ), managerial (tính từ)

quản lý trực tiếp

the person directly responsible for you at work, who you report to

• You should discuss any problems with your line manager first.Bạn nên trao đổi mọi vấn đề với quản lý trực tiếp trước.

Dạng từ:

line managers

Thuật ngữ Anh-Anh.

khả năng / vai trò lãnh đạo

the ability to guide and inspire a group of people, or the position of being in charge

• Under her leadership, the small company grew into a national brand.Dưới sự lãnh đạo của bà, công ty nhỏ đã phát triển thành thương hiệu toàn quốc.

Họ từ:

lead (động từ), leader (danh từ)

giám sát, phụ trách chung

to be in charge of a piece of work or a group of people and check that things are done correctly

• As project manager, she oversees a team of fifteen engineers.Là quản lý dự án, cô ấy giám sát một nhóm mười lăm kỹ sư.

Đồng nghĩa:

supervise

Dạng từ:

oversees, oversaw, overseen, overseeing

giao việc, uỷ quyền (cho cấp dưới)

to give part of your work or responsibility to someone in a lower position

• Good managers know how to delegate tasks instead of doing everything themselves.Quản lý giỏi biết giao việc thay vì tự mình làm hết.

Họ từ:

delegation (danh từ), delegate (danh từ)

Dạng từ:

delegates, delegated, delegating

Động từ đọc /ˈdelɪɡeɪt/; danh từ delegate (đại biểu) đọc /ˈdelɪɡət/.

quản lý vi mô, can thiệp từng chi tiết nhỏ

to control every small detail of other people's work, often in an annoying way

• Employees lose motivation when bosses micromanage everything they do.Nhân viên mất động lực khi sếp can thiệp vào từng việc nhỏ họ làm.

Họ từ:

micromanagement (danh từ), micromanager (danh từ)

Dạng từ:

micromanages, micromanaged, micromanaging

hoạt động gắn kết tập thể, xây dựng đội nhóm

activities that help members of a group trust each other and work together better

• The company organises team-building activities so that new staff can get to know each other.Công ty tổ chức hoạt động gắn kết để nhân viên mới làm quen với nhau.

Dạng từ:

team building

Viết có hoặc không gạch nối; trước danh từ thường có gạch nối (team-building activities).

giám sát, trông coi (người / công việc)

to watch over people or an activity to make sure that everything is done correctly and safely

• New employees are closely supervised during their first month.Nhân viên mới được giám sát chặt chẽ trong tháng đầu tiên.

Đồng nghĩa:

oversee

Họ từ:

supervisor (danh từ), supervision (danh từ)

Dạng từ:

supervises, supervised, supervising

buổi / đợt đánh giá năng lực nhân viên

a regular meeting where a manager discusses how well an employee is doing and sets goals

• In my annual appraisal, my manager praised my work with new clients.Trong đợt đánh giá năm, quản lý khen công việc của tôi với khách hàng mới.

Đồng nghĩa:

performance review

Họ từ:

appraise (động từ)

Dạng từ:

appraisals

Anh-Anh hay dùng appraisal; Anh-Mỹ hay nói performance review.

hệ thống cấp bậc, thứ bậc

a system in which people in an organisation are arranged in levels of power, from top to bottom

• Start-ups tend to have a flatter hierarchy than traditional corporations.Các công ty khởi nghiệp thường có cấp bậc phẳng hơn các tập đoàn truyền thống.

Họ từ:

hierarchical (tính từ)

Dạng từ:

hierarchies

(thuộc) doanh nghiệp, công ty lớn

relating to large companies, or to a company as a whole

• She grew tired of corporate life and moved to the countryside.Cô ấy chán đời sống công sở ở tập đoàn và chuyển về quê.

Họ từ:

corporation (danh từ)

việc ra quyết định

the process of choosing what to do, especially in an organisation

• Staff are more committed when they are involved in decision-making.Nhân viên gắn bó hơn khi được tham gia vào việc ra quyết định.

việc giữ chân (nhân viên)

the ability of a company to keep its employees and stop them leaving

• Flexible hours have helped the company improve staff retention.Giờ làm linh hoạt giúp công ty giữ chân nhân viên tốt hơn.

Họ từ:

retain (động từ)

tỉ lệ nghỉ việc / thay người (nhân sự)

the rate at which workers leave a company and are replaced by new ones

• Fast-food restaurants usually have a very high staff turnover.Các nhà hàng đồ ăn nhanh thường có tỉ lệ nhân viên nghỉ việc rất cao.

Anh-Anh còn dùng turnover = doanh thu (annual turnover) — để ý ngữ cảnh.

đàm phán, thương lượng

to discuss something formally in order to reach an agreement

• Women are often less likely than men to negotiate their starting salary.Phụ nữ thường ít thương lượng mức lương khởi điểm hơn nam giới.

Họ từ:

negotiation (danh từ), negotiator (danh từ)

Dạng từ:

negotiates, negotiated, negotiating

công đoàn

an organisation of workers that protects their rights and negotiates pay and conditions

• The trade union is demanding a 10% pay rise for nurses.Công đoàn đang yêu cầu tăng lương 10% cho điều dưỡng.

Dạng từ:

trade unions

Anh-Anh: trade union; Anh-Mỹ: labor union.

cuộc đình công

a period when workers refuse to work, usually to protest about pay or conditions

• Train drivers went on strike over plans to cut their pensions.Lái tàu đình công phản đối kế hoạch cắt giảm lương hưu.

Họ từ:

strike (động từ), striker (danh từ)

Dạng từ:

strikes

Giới từ: go ON strike, strike OVER / FOR something.

hành động phản đối của người lao động (đình công, lãn công…)

action such as a strike that workers take to protest about their pay or conditions

• Teachers have voted to take industrial action next month.Giáo viên đã bỏ phiếu sẽ tiến hành đình công vào tháng tới.

Thuật ngữ Anh-Anh, không đếm được.